Lịch sử tìm kiếm
Tìm trong góc của mẹ
Tìm kiếm phổ biến

Tìm hiểu chuyển vị đại động mạch (Transpose of the Great Arteries – TGA)

Chuyển vị đại động mạch (Transpose of the Great Arteries – TGA)bệnh tim bẩm sinh được xếp vào nhóm bệnh tim bẩm sinh nghiêm trọng (CCHD).

1.TGA – hay chuyển vị đại động mạch là bệnh gì?

Đây là trường hợp khuyết tật tim khi hai động mạch chính rời khỏi tim và bị đảo ngược cho nhau. Chuyển vị đại động mạch được chia làm 2 loại là chuyển đại động mạch bên phải (dextro) và bên trái (levo). Viết tắt bằng tiếng Anh tương ứng là: dextro-TGA (d-TGA) và levo-TGA (l-TGA). Trong đó, bài viết sẽ đề cập chủ yếu đến d-TGA. Còn trường hợp l-TGA hiếm gặp hơn nên không được thảo luận ở đây.

d-TGA là trường hợp chuyển vị đại động mạch hiếm gặp hơn
d-TGA là trường hợp chuyển vị đại động mạch hiếm gặp hơn

Ở trẻ sơ sinh bình thường, không có khuyết tật ở tim, cơ chế tim hoạt động như sau. Bên phải của tim bơm máu nghèo oxy từ tim đến phổi, thông qua động mạch phổi. Bên trái của tim bơm máu giàu oxy đến phần phần còn lại của cơ thể qua động mạch chủ. Động mạch chủ thường ở phía sau động mạch phổi.

Ở trẻ sơ sinh bị d-TGA, máu nghèo oxy từ cơ thể đi vào bên phải của tim. Nhưng, thay vì đi đến phổi, máu được bơm trực tiếp ra phần còn lại của cơ thể thông qua động mạch chủ. Máu giàu oxy từ phổi đi vào tim được bơm thẳng trở lại phổi thông qua động mạch phổi chính. Khi đó dẫn đến tình trạng thiếu oxy trong máu đi từ tim đến các phần còn lại của cơ thể. Nếu không cung cấp đủ máu giàu oxy, cơ thể sẽ không hoạt động đúng cách. Từ đó, bé sẽ đối mặt với nhiều biến chứng nghiêm trọng hoặc thậm chí tử vong nếu không được điều trị kịp thời.

Tần suất xảy ra:

Theo CDC ước tính, cứ 1/3.300 trẻ sinh ra ở Mỹ bị d-TGA này.

2.Nguyên nhân

Nguyên nhân gây chuyển vị đại động mạch ở trẻ sơ sinh hầu như vẫn chưa được tìm ra. Một số bé bị dị tật tim do thay đổi gen hoặc nhiễm sắc thể. Những loại dị tật tim này cũng được cho là sự kết hợp của gen và các yếu tố khác. Như mẹ tiếp xúc trong môi trường độc hại, thực phẩm mẹ nạp vào cơ thể hoặc thuốc mẹ uống.

3.Chẩn đoán TGA

Chuyển vị đại động mạch có thể được chẩn đoán trong khi mang thai hoặc ngay sau khi bé được sinh ra.

3.1.Trong khi mang thai

Khi mang thai, có những xét nghiệm sàng lọc trước sinh giúp kiểm tra dị tật bẩm sinh và các tình trạng khác ở trẻ. D-TGA có thể được chẩn đoán trong thai kỳ bằng xét nghiệm siêu âm. Một số phát hiện từ siêu âm có thể giúp bác sĩ phát hiện ra em bé có thể mắc d-TGA hay không. Khi đó, bác sĩ có thể yêu cầu siêu âm tim thai để xác định chẩn đoán.

Xét nghiệm sớm trước khi mang thai có thể giúp phát hiện sớm TGA
Xét nghiệm sớm trước khi mang thai có thể giúp phát hiện sớm TGA

3.2.Sau khi bé được sinh ra

Khi bị dị tật bẩm sinh, như d-TGA, các triệu chứng của khuyết tật này sẽ xuất hiện rất nhanh sau khi sinh:

  • Khó thở
  • Tim đập thình thịch 
  • Mạch yếu 
  • Màu da hơi xanh
  • Ăn kém

Khi trẻ sơ sinh có màu da hơi xanh và khó thở, d-TGA thường được chẩn đoán trong tuần đầu tiên của cuộc đời. Bác sĩ có thể yêu cầu một hoặc nhiều xét nghiệm để xác nhận chẩn đoán. Xét nghiệm phổ biến nhất là siêu âm tim. Siêu âm tim có thể cho thấy các vấn đề với cấu trúc của tim. Như vị trí không chính xác của hai động mạch lớn và bất kỳ lưu lượng máu bất thường nào. Điện tâm đồ (EKG), chụp X quang ngực và các xét nghiệm y tế khác cũng có thể được sử dụng để chẩn đoán.

D-TGA cũng có thể phát hiện với xét nghiệm đo định lượng oxy trong máu, đo mức dưỡng khí trong máu của trẻ. Bởi d-TGA cũng được xếp vào nhóm bệnh tim bẩm sinh nghiêm trọng CCHD. Nồng độ oxy trong máu thấp có thể là dấu hiệu của CCHD. Sàng lọc sơ sinh bằng cách sử dụng phương pháp đo định lượng oxy trong máu có thể xác định một số trẻ sơ sinh bị CCHD hay không.

4.Phương pháp điều trị 

Có 2 loại phẫu thuật để điều trị chuyển vị đại động mạch:

4.1.Phẫu thuật chuyển động mạch

Đây là phẫu thuật phổ biến nhất và được thực hiện trong tháng đầu tiên của trẻ sơ sinh. Phẫu thuật này phúc chuyển lưu lượng máu qua tim và ra phần còn lại của cơ thể. Trong phẫu thuật chuyển động mạch, động mạch phổi và động mạch chủ được chuyển đến vị trí bình thường của chúng: động mạch phổi nối với tâm thất phải và động mạch chủ nối với tâm thất trái. Các động mạch vành cũng được gắn lại với động mạch chủ. 

Chuyển vị đại động mạch sẽ được điều trị hoàn toàn bằng phẫu thuật
Chuyển vị đại động mạch sẽ được điều trị hoàn toàn bằng phẫu thuật

4.2.Phẫu thuật chuyển mạch nhĩ

Phẫu thuật này ít được thực hiện hơn chuyển động mạch. Trong phẫu thuật này, bác sĩ tạo ra một đường hầm (vách ngăn) giữa hai buồng trên của tim. Cách này chuyển hướng máu thiếu oxy đến tâm thất trái và động mạch phổi, máu giàu oxy đến tâm thất phải và động mạch chủ. Mặc dù phẫu thuật này giúp máu đi đến phổi và sau đó ra phần còn lại của cơ thể nhưng cũng khiến tâm thất phải phải làm việc nhiều hơn để bơm máu cho toàn bộ cơ thể. Do đó, về lâu dài, phương pháp thứ hai này có thể gây ra các biến chứng. Ví dụ: rối loạn nhịp tim, cản trở hoặc rò rỉ vách ngăn, suy tim.

Sau phẫu thuật, người bệnh có thể cần dùng thuốc để giúp tim bơm máu tốt hơn, kiểm soát huyết áp, loại bỏ chất lỏng trong cơ thể và làm chậm tim nếu nhịp đập quá nhanh. Nếu tim đập quá chậm, có thể sử dụng máy tạo nhịp tim.

Trẻ sơ sinh hoặc người lớn bị d-TGA sau khi phẫu thuật cần được tái khám thường xuyên với bác sĩ tim mạch để theo dõi, tránh các biện chứng hoặc vấn đề về sức khoẻ khác. 

Mẹ Bình luận tại đây nhé

Hãy là người đầu tiên nhận xét “Tìm hiểu chuyển vị đại động mạch (Transpose of the Great Arteries – TGA)”

Mẹ ghi lại email để Mamamy gửi những ưu đãi đặc biệt và các tips hữu ích nhé. Email của mẹ sẽ không hiển thị công khai đâu

Bài viết cùng chủ đề

Uống nước dừa có tăng nước ối không? – Cách uống chuẩn khoa học
Uống nước dừa có tăng nước ối không? – Cách uống chuẩn khoa học
Chắc hẳn, mẹ bầu được chẩn đoán thiếu ối đều được mọi người mách uống nhiều nước dừa, khiến mẹ đang băn khoăn không biết thiếu ối có nên uống nước dừa, uống nước dừa có tăng nước ối không? Uống như thế nào để giúp tăng nước ối mà không gây tác dụng phụ? Câu […]
Ngôi thai đầu là em bé đã quay đầu chưa? Đọc kỹ để theo dõi bé nhé mẹ ơi!
Ngôi thai đầu là em bé đã quay đầu chưa? Đọc kỹ để theo dõi bé nhé mẹ ơi!
Gần đến những tháng cuối thai kỳ, mẹ càng thắc mắc ngôi thai đầu là em bé quay đầu chưa? Nếu bé không quay đầu có nguy hiểm hay không? Ngoài trăn trở đó, mẹ cũng muốn trang bị thêm nhiều kiến thức thai sản để chuẩn bị cho quá trình sinh nở cũng như […]
Giải đáp: Có bầu uống nước đậu đen xanh lòng được không mẹ nhỉ?
Giải đáp: Có bầu uống nước đậu đen xanh lòng được không mẹ nhỉ?
Mẹ đang mang thai và nghe nói nước đậu đen xanh lòng có nhiều chất dinh dưỡng nhưng tâm lý mẹ nào cũng cẩn thận nên muốn tìm hiểu thật kỹ trước khi quyết định có uống hay không. Để tiện nhất cho mẹ, Góc của mẹ đã tổng hợp đáp án chuẩn khoa học […]
Bà bầu nên uống nước dừa xiêm hay dừa thường? Loại nào cũng được mẹ ơi!
Bà bầu nên uống nước dừa xiêm hay dừa thường? Loại nào cũng được mẹ ơi!
Mẹ tìm hiểu thấy có hai loại nước dừa đó là dừa xiêm và dừa thường, phân vân không biết đang mang thai thì nên uống loại nào. Lo do chưa hiểu rõ, uống không đúng lại ảnh hưởng không tốt đến bé yêu trong bụng.. Để mẹ không còn phải đắn đo nữa, Góc […]
Ngôi thai đầu ở đáy tử cung là sao? Mách mẹ cách xử trí an toàn
Ngôi thai đầu ở đáy tử cung là sao? Mách mẹ cách xử trí an toàn
“Ngôi thai đầu ở đáy tử cung là sao?” Băn khoăn này hẳn sẽ hiện lên ngay lập tức trong suy nghĩ của mẹ bầu và người thân khi được bác sĩ chẩn đoán ngôi thai đầu ở đáy tử cung. Vấn đề này nguy hiểm không? Câu trả lời có ngay trong bài viết […]
Tư thế nằm của thai nhi 24 tuần tuổi và lời khuyên cho mẹ bầu
Tư thế nằm của thai nhi 24 tuần tuổi và lời khuyên cho mẹ bầu
Bước sang 24 tuần tuổi, em bé trong bụng bắt đầu đạp mạnh thường xuyên hơn khiến mẹ tò mò không biết em bé đang nằm với tư thế nào đúng không ạ? Bài viết dưới đây chia sẻ đến mẹ tư thế nằm của thai nhi 24 tuần tuổi (hay tư thế nằm của […]
Giỏ hàng 0