Trang chủ Các mốc khám thai quan trọng mẹ cần lưu ý

Các mốc khám thai quan trọng mẹ cần lưu ý

31/08/2019 - 2:50

Đối với các mẹ bầu, khám thai là một trong những việc quan trọng để theo dõi sức khoẻ thai kỳ. Tuy nhiên, khám thai bao nhiêu lần, các mốc khám thai như nào thì không phải mẹ nào cũng rõ. Vì vậy, Góc của mẹ đã tổng hợp để các mẹ có thể hiểu rõ hơn. Đọc ngay bài viết này các mẹ nhé!

Khám thai – tại sao lại quan trọng?

Để đảm bảo có một thai kỳ khoẻ mạnh, các mẹ bầu cần đi khám thai. Bởi khi đó, bác sĩ có thể kiểm tra tình trạng sức khoẻ của bạn và em bé như nào. Bác sĩ có thể theo dõi sự tăng trưởng của em bé, vấn đề sức khoẻ hoặc những rủi ro tiềm ẩn. Nếu có vấn đề, chúng có thể được phát hiện và điều trị sớm. 

các mốc khám thai

Khám thai giúp bác sĩ biết được tình trạng sức khoẻ của mẹ và bé

Vào mỗi lần khám thai, các mẹ có thể nói về bất kỳ mối quan tâm nào hoặc đặt câu hỏi trong quá trình mang thai hoặc sinh nở. Đây là cơ hội để bác sĩ có thông tin về sức khoẻ, tình trạng mang thai để đưa quyết định về việc chăm sóc thai kỳ cụ thể. 

Khám thai là làm những gì?

Tuỳ thuộc vào tuần thứ mấy của thai kỳ, bác sĩ có thể kiểm tra hoặc hỏi về những vấn đề sau:

  • Tuần mang thai 
  • Lịch sử kiểm tra sức khoẻ: lần khám thai trước, lần sinh trước (nếu có), sức khoẻ nói chung
  • Cảm xúc, tâm trạng và sức khoẻ tinh thần. Sàng lọc trầm cảm và lo lắng
  • Các loại thuốc đang sử dụng. Bao gồm thuốc kê đơn, không kê đơn, thực phẩm chức năng (nếu dùng)
  • Lịch sử xét nghiệm PAP – sàng lọc ung thư cổ tử cung
  • Đo huyết áp, xét nghiệm nước tiểu
  • Cân nặng và đưa ra lời khuyên để tăng cân lành mạnh trong thai kỳ
các mốc khám thai

Tuỳ thuộc vào từng tuần thai kỳ, bác sĩ yêu cầu kiểm tra những vấn đề khác nhau

Bác sĩ cũng có thể:

  • Đo bụng, lắng nghe nhịp tim của thai nhi
  • Đề nghị xét nghiệm máu, sàng lọc và làm những xét nghiệm chẩn đoán khác, nói về kết quả xét nghiệm
  • Nói về chế độ ăn uống lành mạnh, thực phẩm không nên dùng trong thai kỳ
  • Hỏi về lối sống và sự thay đổi lối sống: bỏ thuốc lá, rượu hoặc những chất kích thích khác
  • Hỏi về công việc, môi trường, gia đình,…
  • Đề nghị các mẹ học các lớp học tiền sản, chuẩn bị kiến thức trước khi sinh

Hơn nữa khi mang thai, các mẹ cũng sẽ được bác sĩ kiểm tra hoặc nói về:

  • Cảm xúc của bản thân
  • Sự phát triển của bé
  • Dấu hiệu chuyển dạ, cơn đau chuyển dạ
  • Các biến chứng hoặc vấn đề khi mang thai và sinh con. Ví dụ: sinh non
  • Những thông tin về việc cho con bú, nuôi con bằng sữa mẹ, sữa công thức,…

Có bao nhiêu cuộc hẹn khám thai?

Bác sĩ sẽ cung cấp cho cho các mẹ kế hoạch về các cuộc hẹn khám thai. Những lần khám thai này có thể thay đổi trong quá trình mang thai.

các mốc khám thai

Các cuộc hẹn khám thai của mỗi mẹ là khác nhau

Nếu các mẹ biết mình có thai trong vòng 6 tuần đầu tiên của thai kỳ và thai kỳ không có vấn đề gì, các mẹ sẽ có khoảng 8 – 10 cuộc hẹn khám thai, nếu đây là con đầu. Với những mẹ mang bầu lần thứ 2 và không có biến chứng, có thể ít hơn 1 – 2 cuộc hẹn khám thai.

Có nhiều mẹ bầu đi khám thai sau mỗi 4 – 6 tuần cho đến tuần 28 thai kỳ. Sau đó đi khám thai mỗi 2 – 3 tuần cho đến tuần 36 thai kỳ. Từ tuần 36 trở đi, mẹ có thể đi khám thai hàng tuần hoặc hai tuần một lần cho đến khi sinh. Số lượng và thời gian của các cuộc hẹn khám thai có thể nhiều hơn hoặc ít hơn thế này, tuỳ thuộc vào sức khoẻ của mẹ và em bé. 

Các mốc khám thai 

Các mốc khám thai sau đây dựa trên khuyến nghị của Viện Y tế và Chất lượng Điều trị Quốc gia Anh (National Institute of Health and Care Excellence (NICE),  Viện Sức khỏe Quốc gia (NHS Choices), Chương trình khám nghiệm cổ tử cung (the NHS Screening Programme) đối với phụ nữ khoẻ mạnh và thai kỳ không biến chứng. 

8 – 12 tuần

Lần khám thai đầu tiên tốt nhất nên diễn ra trước tuần thứ 10 của thai kỳ. Khi đó, bác sĩ yêu cầu làm một số xét nghiệm sớm nếu cần. Tuy nhiên, lần khám thai đầu tiên có thể diễn ra bất cứ lúc nào trong khoảng tuần thứ 8 đến 12 của thai kỳ.

Trong lần khám thai này, bạn sỹ sẽ hỏi về:

  • Lịch sử sức khoẻ của mẹ
  • Mẹ cảm thấy như thế nào
  • Chế độ ăn uống và lối sống
  • Công việc của bạn
  • Nơi mẹ muốn sinh con
các mốc khám thai

Nhiều yếu tố ảnh hưởng đến sức khoẻ của mẹ và bé

Ngoài ra, mẹ cũng sẽ được cung cấp thông tin về:

  • Những chất nên bổ sung cho cơ thể
  • Sàng lọc các bất thường về di truyền, như hội chứng down
  • Khi nào cần siêu âm

Bên cạnh đó, bác sỹ cũng yêu cầu xét nghiệm máu và nước tiểu. Xét nghiệm máu để kiểm tra nhóm máu, nồng độ sắt, yếu tố Rhesus (Rh), mẹ có kháng thể nào không. Xét nghiệm nước tiểu để kiểm tra xem có nhiễm trùng nước tiểu hay có dấu hiệu của tiền sản giật hay không. Mẹ cũng sẽ được đo huyết áp, cân nặng và chiều cao. 

10 – 14 tuần

Lần khám thai trong khoảng thời gian này, mẹ sẽ được bác sĩ siêu âm để kiểm tra sự phát triển của em bé và xác định ngày dự sinh.

Những xét nghiệm để sàng lọc hội chứng Down, hội chứng Edward, hội chứng Patau cần phải thực hiện từ 11 tuần đến tuần 13 tuần 6 ngày . Ngoài siêu âm thông thường, bác sĩ cũng sẽ thực hiện siêu âm đo độ mờ da gáy hay da phía sau cổ – The nuchal translucency ultrasound (NT scan).

Mẹ cũng sẽ được yêu cầu xét nghiệm máu để có kết quả chính xác hơn. Nếu kết quả cho thấy em bé có nguy cao gặp những bất thường về di truyền, bác sĩ tiến hành làm xét nghiệm chẩn đoán. Sinh thiết gai nhau (CVS – Chorionic Villus Sampling) có thể thực hiện từ 11 tuần đến 14 tuần của thai kỳ. Chọc ối có thể thực hiện sau 15 tuần.

các mốc khám thai

Xét nghiệm máu giúp bác sĩ phát hiện sớm những triệu chứng bất thường có thể gặp ở bé

15 – 20 tuần

Nếu mẹ không thể làm những xét nghiệm như CVS, NT scan,… để sàng lọc các bất thường di truyền, mẹ sẽ được xét nghiệm sàng lọc huyết thanh mẹ (Quadruple test) trong khoảng từ 15 tuần đến 20 tuần. 

Quadruple test là xét nghiệm để kiểm tra 4 yếu tố từ máu của mẹ: AFP, hCG, Estriol và Inhibin-A. Nếu kết quả cho thấy em bé có khả năng có bất thường về gen, bác sĩ tiến hành chọc ối để đưa ra kết luận chính xác.

16 tuần

Bác sĩ yêu cầu mẹ xét nghiệm máu và nước tiểu. Nếu nồng độ sắt trong máu thấp, mẹ sẽ cần bổ sung thêm sắt. Ngoài ra, nếu mẹ có bất kỳ mối quan tâm/ thắc mắc nào khác, bác sĩ cũng sẽ giải đáp và tư vấn chi tiết.

18 – 21 tuần

Từ 18 tuần đến 20 tuần 6 ngày, bác sĩ sẽ siêu âm để kiểm tra tình hình phát triển của thai nhi. Đây là lúc mẹ cũng có thể biết được giới tính của em bé. 

Trong một số trường hợp, bác sĩ phát hiện dây rốn quấn cổ thai nhi. Khi đó, bác sĩ theo dõi chặt chẽ cho đến khi mẹ bầu sinh thành công. Dây rốn quấn cổ là hiện tượng bình thường. Chỉ có một số trường hợp dây rốn quấn cổ gây nguy hiểm cho bé khi dây quấn chặt.

các mốc khám thai

Các mẹ luôn chủ động theo dõi sức khoẻ nhé

25 tuần (đối với mang thai lần đầu)

Như thường lệ, bác sĩ yêu cầu xét nghiệm nước tiểu, kiểm tra huyết áp. Đồng thời kiểm tra xem em bé có phát triển tốt không. Mẹ có thể tham khảo bảng cân nặng thai nhi nữa nhé. 

28 tuần

Ngoài kiểm tra nước tiểu, huyết áp, mẹ được yêu cầu xét nghiệm máu trong lần khám thai này.  Đảm bảo chỉ số sắt bình thường và kiểm tra các kháng thể. Nếu mẹ thiếu sắt, bác sĩ kê thêm sắt để bổ sung. Nếu mẹ có nhóm máu Rh- và em bé có khả năng dương tính với Rh, mẹ nên tiêm ngừa Anti D Immunoglobulin. Anti-D (RHO) Immunoglobulin được sử dụng để ngăn chặn sản xuất các kháng thể chống lại thai nhi mang nhóm máu Rh +, ở những mẹ bầu có nhóm máu Rh-.

31 tuần (đối với mang thai lần đầu)

Tương tự như trên, mẹ sẽ được kiểm tra huyết áp, xét nghiệm nước tiểu, đo kích thước và cân nặng thai nhi. Ngoài ra, nhiều mẹ bầu bắt đầu học các lớp học tiền sản từ khoảng thời gian này. 

32 tuần

Nếu siêu âm và thấy nhau thai bám thấp, bác sĩ đưa ra những giải pháp nhằm hạn chế những rủi ro có thể xảy ra cho mẹ và bé trong thời kỳ mang thai. 

34 tuần

Bác sĩ kiểm tra huyết áp, nước tiểu, đo kích thước và cân nặng thai nhi. Với những mẹ bầu có nhóm máu Rh -, đây là lúc để tiêm ngừa Anti D Immunoglobulin mũi thứ 2.

các mốc khám thai

Hầu hết các bé sẽ chuyển sang tư thế nằm ngửa trước 36 tuần

36 tuần

Mẹ sẽ được kiểm tra như tuần thứ 34. Ngoài ra, bác sĩ cũng sẽ kiểm tra vị trí của em bé. Hầu hết các bé sẽ chuyển sang tư thế nằm ngửa trước 36 tuần. Nếu các mẹ có thai ngôi mông, bác sĩ can thiệp bằng những phương pháp xoay thai. Một trong những phương pháp đó là phương pháp xoay thai ECV (External Cephalic Version) – xoay ngôi thai ngoai. Mẹ bầu được tiêm một loại thuốc để làm mềm cơ bụng. Sau đó bác sĩ dùng tay để xoay đầu em bé. Tất cả đều thực hiện bên ngoài. 

38 tuần

Các mẹ bầu được kiểm tra huyết áp, nước tiểu, đo kích thước và cân nặng thai nhi.

40 – 41 tuần

Mẹ sẽ được kiểm tra như lần khám ở tuần 38. Nếu vào tuần 40 của thai kỳ, mẹ chưa thấy dấu hiệu chuyển dạ và đây là lần đầu mang thai, bác sĩ có thể đề nghị bạn ở lại bệnh viện để theo dõi kỹ càng. Nếu phát hiện ra dấu hiệu bất thường nào, bác sĩ có thể chỉ định mổ lấy thai để giữ an toàn cho cả mẹ và bé. 

Các mốc khám thai sẽ không cố định mà tuỳ thuộc vào thể trạng của mẹ và bé khi đó. Góc của mẹ đã tổng hợp những thông tin cơ bản và chắt lọc nhất để các mẹ hình dung được. Hi vọng các mẹ có cái nhìn tổng quan về các mốc khám thai này. Để từ đó, mẹ sẽ biết vào từng giai đoạn thai kỳ nên làm gì. Chúc các mẹ có một thai kỳ khoẻ mạnh nhé!

Nguồn tham khảo

1. National Institute for Health and Care Excellence (2011) ‘Multiple pregnancy: The management of twin and triplet pregnancies in the antenatal period’, NICE Clinical Guideline 129: http://www.nice.org.uk/guidance/cg129 [accessed 10 February 2015] (next review date: June 2016).

3. National Institute for Health and Care Excellence (2008) ‘Antenatal Care’, NICE Clinical Guideline 62: http://www.nice.org.uk/guidance/cg62 [accessed 10 February 2015].

4. Department of Health (2012) The Family Nurse Partnership Programme: Information leaflet, London, DH: https://www.gov.uk/government/uploads/system/uploads/attachment_data/file/216864/The-Family-Nurse-Partnership-Programme-Information-leaflet.pdf [accessed 10 February 2015].

5. NICE Choices Your antenatal care https://www.nhs.uk/conditions/pregnancy-and-baby/antenatal-midwife-care-pregnant/ (Page last reviewed: 06/11/2017 Next review due: 06/11/2020) 

Chúng tôi “Thích” tạo ra những sản phẩm an toàn, chăm sóc trẻ em tốt nhất, Bạn cũng “Thích” Mamamy chứ ? Thích